Papierfabricage

/Papierfabricage
Papierfabricage2017-12-07T22:20:35+00:00

De foto’s en een groot deel van de teksten zijn overgenomen uit een gedenkboek dat is samengesteld in opdracht van de Directie der Verenigde Koninklijke Papierfabrieken Van Gelder Zonen, ter herdenking van het feit, dat in 1748 de naam Van Gelder zijn intrede deed in de Nederlandse papierindustrie; 150 jaar Van Gelder Zonen. Het gedenkboek is uitgegeven in het jaar 1934. Het Nederlands is aangepast aan deze tijd. De teksten zijn herschreven om de aan te laten sluiten bij de afzonderlijke foto’s.

De papiermachine in Apeldoorn maakt courant- en pakpapier. Van de doekpartij wordt het aldus gevormde blad afgenomen door een viltbaan. Het papier wordt in de perspartij tussen walsen geleid, waardoor een hoeveelheid water uit het papier wordt verwijderd. De droogpartij zorgt vervolgens voor het drogen van het papier door de papierbaan uit de perspartij over stoomverwarmde cilinders te leiden.

Het is de zogenaamde ‘machine ronde’ waar de papierstof zich afzet op een roterende trommel van kopergaas, die zich langzaam door de stof wentelt. Van deze trommel, waarop watermerken en velverdeling zijn aangebracht, wordt het aldus gevormde blad afgenomen door een viltbaan, welke op de gewone wijze, alleen zeer langzaam, over walsen geleid wordt, waardoor het grootste deel van het water uit het papier wordt verwijderd. De droogpartij zorgt vervolgens voor de rest. Wanneer de vellen de machine verlaten worden zij langs de dunne lijnen, welke er door het koperdoek in zijn aangebracht, afgescheurd, en krijgen daardoor de onregelmatige rand, die het kenmerk is van het geschept papier.

Bij de courantpapiermachine passeert de papierbaan vervolgens de glansrollen en wordt daarna opgerold. Papier dat een gesatineerd oppervlak moet hebben, gaat na ingevocht te zijn door den kalander, een reusachtige gecompliceerde mangel van stalen en papieren walsen. Wanneer het papier geglansd is, is het gereed om te worden opgewikkeld, waarna het op de bobineuse of snijmachine komt.

Wanneer het papier geglansd is, is het gereed om te worden opgewikkeld, waarna het op de bobineuse of snijmachine komt, die met een aantal messen in den vorm van snel draaiende schijven de grote rollen aan de kanten afsnijdt en ze bovendien al naar de behoefte in kleine rollen verdeelt.

De bobineuse of snijmachine heeft de grote rollen gesneden en ze bovendien al naar de behoefte in kleine rollen verdeelt. Deze rollen worden in pakpapier gewikkeld dat met metalen banden bevestigd wordt, en zijn dan klaar om naar de drukkerij of de magazijnen te worden vervoerd.

In alle fabrieken zijn de ketels voorzien van zelfstookinrichtingen. Door een trechter valt de brandstof, nootjeskolen, in regelmatige hoeveelheden op een zich voortbewegend rooster, en verbrandt geleidelijk terwijl zij door het rooster wordt meegevoerd. In een met tegels beklede gang achter het ketelhuis te Velsen is een rij van loketten aangebracht, waarin een aantal apparaten de statistieken van de ketels bijhoudt. Onverstoorbaar maken de naalden de hun opgedragen notities op de langzaam zich afwikkelende papierrollen. Temperaturen, snelheid van verbranding enz., worden aangetekend en met één oogopslag kan de bedrijfsingenieur de toestand van het ketelhuis overzien.

In onderstaande promotie video van Van Gelder is te zien hoe in die tijd Van Gelder al in staat was om de drukkerij De Telegraaf op een snelle wijze te voorzien van de benodigde rollen papier.